Top-innovaties in de energiesector: dit zijn de 10 trends van 2026

Innovatieve installatietechniek – en het slimmer gebruik van maken van bestaande materialen – zijn cruciaal voor de energietransitie. Maar wat zijn dé trends voor 2026? Guus Mulder, specialist slimme verduurzaming bij TKI Urban Energy, zet de 10 grootste voor je op een rij.

Guus Mulder is als Programmamanager Versnelling energierenovaties van woningen en gebouwen bij TKI Urban Energy dagelijks bezig met de laatste innovaties in de installatietechniek. TKI Urban Energy werkt onder de vlag van de Topsector Energie aan het vormen van kansrijke samenwerkingsverbanden tussen Nederlandse bedrijven, kennisinstellingen en andere partijen. Hun inzet? Een CO2-vrije gebouwde omgeving in 2050. Voor de website Stedebouw & Architectuur zette hij de 10 top-trends voor 2026 op een rij:

1. De thuisbatterij breekt door

Guus Mulder noemt de thuisbatterij als een belangrijk wapen tegen stroompieken. Hij verwacht dat er snel regels komen die grootschalige prijsspeculatie met thuisbatterijen ontmoedigen. Zodra dat gebeurt, ligt de weg open voor een brede doorbraak van batterijen voor eigen gebruik. Vorig jaar installeerden we in Nederland 87.600 thuisbatterijen, samen goed voor 1,55 gigawattuur aan opslagcapaciteit. En de groei lijkt voor 2026 en 2027 flink door te zetten.

2. Energie Management Systemen (EMS) die écht slim sturen

Zo’n thuisbatterij vormt een ideale combinatie thuisbatterij met een dynamisch energiecontract. Huishoudens gedragen zich zo als mini-energiebedrijven. Tot nu toe was daar vooral veel technische kennis voor nodig, maar dat verandert snel, merkt Guus Mulder. Nieuwe EMS-aanbieders nemen de complexiteit uit handen. De consument geeft aan wanneer het comfort wil – warm douchen, wassen of wegrijden met een volle accu – en het systeem regelt de rest. Slim! Op termijn wordt het nog interessanter, denkt Mulder: dan kun je niet alleen besparen, maar ook verdienen door actief netcongestie te verminderen.

HomeWizard is een van de nieuwe EMS-aanbieders. Beeldcredits: homewizard.com

3. Zeer-lage-temperatuur warmtenetten

Warmtepompen en warmtenetten combineren? Het kan! De oplossing is gevonden in zeer lage temperatuur warmtenetten. Die functioneren als bron voor individuele warmtepompen, waardoor een lawaaiig buitendeel niet meer nodig is. Het rendement van de warmtepomp stijgt, vooral op koude dagen, en de belasting op het elektriciteitsnet daalt. Tegelijkertijd dalen de kosten van de aanleg van warmtenetten doordat minder isolatie nodig is. Ook zomerse warmteverliezen verdwijnen grotendeels. “Een schoolvoorbeeld van 1 + 1 = 3”, aldus Mulder.

4. Van hybride woning naar gebiedshybride

De hybride warmtepomp, ooit dé tussenoplossing met gas en elektriciteit per woning, is overbodig nu warmtepompen hogere temperaturen kunnen leveren. Het echte knelpunt zit bij het elektriciteitsnet. Hier biedt de ‘Gebiedshybride’ uitkomst: volledig elektrische woningen met collectieve flexibiliteit op wijkniveau, zoals tijdelijke gasturbines of waterstofopslag. Guus Mulder: “Zo verschuift hybride denken van huis naar buurt, waarbij pieken in de vraag slim en tijdelijk worden opgevangen.”

5. Prijsdoorbraak bij bodemlussen

Een water/water-warmtepomp met bodemlus geldt als de heilige graal: stil, efficiënt en betrouwbaar. Maar ja, de hoge kosten van het boren hielden grootschalige toepassing tegen. Daar komt nu verandering in. Dankzij een nieuwe boortechniek – die onder meer GEHECO beheerst – kan de leiding direct de grond in. Dat gaat een stuk sneller en goedkoper. De eerste praktijktests starten dit jaar in The Green Village in Delft. Als die slagen, is de langverwachte doorbraak nabij.

In The Green Village in Delft – een fieldlab – starten praktijktesten met een nieuw bodemlus-boortechniek. Beeldcredits: The Green Village.

6. De inzet van de airco als lucht/lucht-warmtepomp

Airconditioning blijft razend populair, mede door steeds warmere zomers. Gebruikers ontdekken echter dat een airco ook prima verwarmt. Sterker nog, 67 procent van de tijd dat mensen hun airconditioning hebben aanstaan, is hij aan het verwarmen, volgens Mulder. Logisch eigenlijk, want een airco ís gewoon een warmtepomp. Niet de meest efficiënte, maar wel geschikt om gericht enkele ruimtes te verwarmen. Daarmee vormt hij – ongemerkt – de meest toegepaste energiemaatregel in Nederlandse woningen.

7. 3-30-300: groen als harde norm

Steeds meer gemeenten omarmen de 3-30-300-regel als leidraad voor vergroening. Vanuit elke woning moeten drie bomen zichtbaar zijn, dertig procent van de wijk moet groen zijn en binnen driehonderd meter moet een park of groene plek bereikbaar zijn. Deze norm helpt het hitte-eilandeffect sterk te verminderen. Mulder: “Wat je aan warmte buiten voorkomt, hoef je binnen niet meer weg te koelen.”

8. Mycelium: bouwen met schimmel

Schimmel krijgt een complete make-over. De eerste fabriek voor industriële productie van mycelium is een feit. Het resultaat: sterk, licht en brandvertragend plaatmateriaal met goede isolerende en akoestische eigenschappen. En dit is nog maar het begin. Mycelium kun je inzetten als coating, als zelfherstellende beschermlaag en zelfs voor het afbreken van fijnstof en PFAS. Slim, zo’n schimmel! Heijmans ontwikkelde al de Growing Facade: een met AI ontworpen modulair wandsysteem gegroeid uit mycelium en vervolgens 3D-geprint.

9. Zonnepanelen als bouwmateriaal

De prijs van zonnepanelen daalde de afgelopen jaren zo sterk dat ze soms goedkoper zijn dan traditionele bouwmaterialen. Door schaalvoordelen en Chinese subsidies zorgen ervoor dat je panelen tegen dumpprijzen tegenkomt. Slimme huiseigenaren gebruiken ze inmiddels als schutting, gevel of afdak.

10. Circulaire zonnesystemen

De grootschalige subsidies voor de Nederlandse zonnesector zijn verleden tijd, maar innovatie blijft doorgaan. Vooral circulaire zonnesystemen staan op het punt door te breken. Ontwikkelaars – zoals het Nederlandse Solarge – zijn er klaar voor en vooruitstrevende gebouweigenaren kiezen bewust voor panelen die goed scoren op hergebruik en recycling. De meerprijs is klein, de duurzaamheidswinst groot. Een logische volgende stap voor zonne-energie.

Heb jij ‘n tip voor deze rubriek? Stuur je suggestie naar demakersvanmorgen@technieknederland.nl!